Edward Gierek, kowboje i wielki piec

Edward Gierek, kowboje, wielki piec i miasto, które rosło razem z przemysłem. Teatr Zagłębia sięga po historię Dąbrowy Górniczej i opowiada ją językiem westernu. Spektakl „Gorączka żelaza” z okazji 110-lecia miasta z premierą 2 października na deskach Pałacu Kultury Zagłębia.

Jeremi Astaszow
Przemyslaw Kania jako Gierek

Dziki Zachód jest na wschodzie

Nie ma tu pustyni Nevada ani prerii Teksasu. Jest stal. Nie ma saloonu. Jest huta. A na horyzoncie zamiast skalnych masywów, wyrasta wielki piec.

Tak zaczyna się świat „Gorączki żelaza”, nowego spektaklu Teatru Zagłębia, nad którym zespół teatru pracuje w siedzibie dąbrowskiego Pałacu. Sztuka powstaje z okazji 110-lecia nadania Dąbrowie Górniczej praw miejskich i realizowana jest we współpracy z Pałacem Kultury Zagłębia, przy wsparciu finansowym Dąbrowy Górniczej – Miasta na prawach powiatu. To opowieść wyrastająca z historii miejsca, którego rozwój został nierozerwalnie związany z przemysłem, migracją, wielkimi inwestycjami i tysiącami ludzi przyjeżdżających tutaj do pracy. Bo zanim pojawiła się „Gorączka żelaza” na teatralnej scenie, Zagłębie Dąbrowskie przeżyło swoją prawdziwą przemysłową gorączkę.

fot. Marek Wesołowski

Zamiast gorączki złota – gorączka żelaza

Sam tytuł przedstawienia odwołuje się do historycznego określenia dynamicznego rozwoju przemysłu żelaza i stali pod koniec XIX wieku. Teatr bierze jednak tę historię na warsztat po swojemu. Nie przygotowuje historycznej rekonstrukcji ani teatralnej kroniki miasta. Sięga po western, jeden z najbardziej rozpoznawalnych mitów współczesnej kultury. I nagle okazuje się, że między opowieścią o amerykańskim Dzikim Zachodzie a historią przemysłowego Zagłębia można znaleźć zaskakująco wiele punktów stycznych.

Western to przecież nie tylko kapelusze, rewolwery i saloon. To mit nowego świata. Ludzi przybywających z różnych stron. Ziemi, która ma dać im szansę na nowe życie. Wielkich pieniędzy, wielkich interesów i jeszcze większych ambicji. To historia budowania od podstaw, przekraczania granic, ryzyka, awansu, sukcesu i porażki. Ale także ceny, którą trzeba zapłacić za rozwój.

W Dąbrowie Górniczej zamiast złota było żelazo. Zamiast poszukiwaczy kruszcu – ludzie przyjeżdżający do pracy. Zamiast nowych osad – szybko rozwijające się przemysłowe miasto. A jednym z najpotężniejszych symboli tej historii stała się Huta Katowice.

fot. Karolina Pazera

Miasto zbudowane wokół wielkiej idei

Historia Dąbrowy Górniczej jest historią kolejnych przemysłowych przyspieszeń. Zakłady pracy zmieniały nie tylko gospodarkę – zmieniały przestrzeń miasta, jego strukturę społeczną i codzienne życie mieszkańców. Szczególnym momentem była budowa Huty Katowice. Ogromna inwestycja oznaczała napływ ludzi, rozwój infrastruktury, powstawanie nowych osiedli i całego świata organizowanego wokół przemysłu. Huta była miejscem pracy, ale jej znaczenie wykraczało daleko poza bramy zakładu.

I właśnie do tej pamięci sięga „Gorączka żelaza”. Nie po to jednak, by ją idealizować.
Spektakl zadaje pytanie o cenę wielkich projektów i wielkich marzeń. O to, kto zyskał, a kto poniósł koszty i co zostało po epoce, która zdawała się, że będzie trwać wiecznie.

fot. Jeremi Astaszow

Gierek, wołga i pałac

Pałac Kultury Zagłębia został oddany do użytku społeczeństwu w 1958 roku. Przez dziesięciolecia był świadkiem przemian Dąbrowy Górniczej. To w nim odbywały się ważne dla historii miasta spotkania, a Edward Gierek był jego gościem niejednokrotnie. Teraz historia zatacza koło, a Edward Gierek powraca w mury PKZ, jednak tym razem w teatralnej kreacji, w którą wciela się Przemysław Kania. W spektaklu „Gorączka żelaza” zobaczymy postacie znane i nieznane, związane z nimi intrygi, a wszystko to okraszone absurdem czasów PRL.

fot. Jeremi Astaszow

Teatr rusza w drogę

Dla samego Teatru Zagłębia ta premiera ma jeszcze jedno znaczenie – historyczna siedziba teatru w Sosnowcu rozpoczyna modernizację. I choć Teatr musi opuścić swój budynek, nie oznacza to przerwy w działalności. W czasie modernizacji Teatr Zagłębia wciąż będzie przygotowywał kolejne premiery, grał spektakle i spotykał się z publicznością. Zamiast jednej sceny, pojawi się wiele miejsc, a Pałac Kultury Zagłębia jest pierwszą sceną na trasie teatralnej podróży. „Gorączka żelaza” opowiada o ludziach, którzy sami ruszyli w nieznane – przyjeżdżali w nowe miejsce, budowali, zaczynali od początku i próbowali odnaleźć się w świecie gwałtowanej zmiany, zupełnie jak Teatr Zagłębia, który rozpocznie swą drogę 2 października, premierą w Dąbrowie Górniczej.

Bilety są już dostępne w sprzedaży za pośrednictwem Teatru Zagłębia i Pałacu Kultury Zagłębia.

Spektakl dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.

Goraczka zelaza1

Może Cię zainteresować:

Teatr Zagłębia zaczyna podróżować. Pierwsza premiera bez własnej siedziby

Autor: Redakcja

10/09/2026

Teatr Zagłębia, Sosnowiec

Może Cię zainteresować:

Umowa z wykonawcą podpisana. Zaczynają się remont i rozbudowa Teatru Zagłębia w Sosnowcu. Potrwa dwa lata

Autor: Katarzyna Pachelska

02/09/2026

Subskrybuj ślązag.pl

google news icon
Reklama