8 maja 2026 roku mija kolejna rocznica inauguracji Spodka – miejsca, które w Katowicach nie jest tylko halą. Jest ikoną miasta i Śląska, punktem orientacyjnym, miejscem wspomnień, obiektem nostalgii, sceną wielkich wydarzeń. Kapsułą czasu. Każdy ma w nim swoją historię: pierwszy koncert, pierwszą wielką imprezę, pierwszy raz, kiedy człowiek poczuł, że świat bywa większy niż to, co widać z okna familoka czy nawet wysokiego piętra bloku w Koszutce.
A zaczęło się – jak to w PRL – od akademii.
1971. Ziętek, fanfary i biało czerwone kotary
8 maja 1971 roku Spodek ożył po raz pierwszy. „W 50-lecie III Powstania Śląskiego i 26 rocznicę Zwycięstwa nad faszyzmem” – tak brzmiał tytuł inauguracyjnej uroczystości. Ziętek, Gierek, Cyrankiewicz, Jaroszewicz, Koniew, Jaruzelski – cały areopag PRL-owskich notabli pod kopułą, wyglądającą jak statek kosmiczny, który przypadkiem wylądował pośród geometrycznych w inny sposób klocków nowego centrum Katowic, jakie urbaniści tamtej epoki wytyczyli na północ od Rynku.
Trybuna Robotnicza opisywała to z nabożeństwem: flagi, sztandary, fanfary, okrzyki o przewodniej sile narodu. PRL w pełnej krasie. I tak zaczęła się tradycja Spodka: najlepsza muzyka i najgorsze wiece.
Politycy kochali Spodek. Czasem aż za bardzo
W kolejnych latach hala była sceną dla wszystkich, którzy chcieli pokazać, że mają władzę, a za sobą masy i ich entuzjazm. Gierek przytupywał do rytmu na barbórce, Grudzień ustawiał kadry tak, by Ziętka nie było widać, a w 1980 roku Wałęsa po raz pierwszy w historii sprawił, że pod kopułą zabrzmiało „Boże, coś Polskę”. W 1990 roku Tymiński machał tu swoją słynną czarną teczką. W 2023 roku Morawiecki – swoją teczką Tuska. Historia lubi się powtarzać, czasem ironicznie.
Ale polityka to tylko połowa opowieści o Spodku. Druga połowa – ta, którą wszyscy pamiętamy z uśmiechem – to muzyka.
Clapton kontra MO i Tina przed stanem wojennym
Jak pisał w
Ślązagu Marcin Zasada, zanim Spodek stał się koncertową legendą,
zaczynał skromnie: Anna German, Ewa Decówna, trochę kina, trochę
akademii. Ale w końcu przyszły inne gwiazdy. Już te światowe.
W 1979 r. przyjechał w życiowej formie Eric Clapton, z „Slowhand”, „Wonderful Tonight”, „Cocaine”... Publiczność z całej Polski, atmosfera jak na Zachodzie. Aż do momentu, gdy milicja zaczęła pałować fanów pod sceną. Clapton się wściekł, postawił ultimatum: „Albo koncert, albo milicja”. Wygrała milicja. Clapton nie wyszedł na scenę. Skandal, który władza próbowała pudrować jak mogła.
Z kolei Tina Turner przyjechała do Katowic w momencie, gdy jej kariera była na zakręcie, w grudniu 1981. Pagart ściągnął ją za stawkę, która dziś wydaje się nieprawdopodobna. Towarzysze kręcili nosem, że „podstarzała”. A potem wyszła na scenę i pokazała, co to znaczy energia. „Proud Mary” w Spodku – legenda.
Dziewięć dni później Jaruzelski ogłosił stan wojenny.
Rok 1984 to Elton John i 2,5 godziny odlotu. On: w czerwonym smokingu, na scenie jak z innego świata, „I’m Still Standing”, „Crocodile Rock”, bisy, euforia. Jak pisał Mariusz Grygierczyk – przez chwilę cała degrengolada lat 80. została za drzwiami.
Lata 80. i 90. – złota era heavy metalu i nie tylko
Nadeszły czasy Metalmanii, Odjazdów, Metal Battle. Przyjechały Accept, Saxon, Kreator, Overkill, Helloween. A potem – Metallica.
W Spodku dała dwa pierwsze koncerty w Polsce. Hetfield krzyczący „Katołicz!”, Kat jako support, fani pijący wódkę z muzykami w hotelu na legendarnej nocnej imprezie.
W latach 90. gwiazdy rocka światowego formatu występowały już w Spodku średnio co dwa tygodnie: Deep Purple, Bryan Adams, The Cure, Prodigy, Page & Plant, Yes, Black Sabbath, Joe Cocker, Iron Maiden, Slayer. A przed Slayerem – mało znany wtedy System of a Down, który dostał na scenie… bochenkiem chleba. Takie były czasy.
Spodek jako brama Śląska na świat
Dla wielu ludzi
z regionu Spodek był pierwszym miejscem, gdzie zobaczyli świat
większy niż PRL. Pierwszym miejscem, gdzie usłyszeli muzykę,
którą znali tylko z kaset przegrywanych na Grundigu i gdzie poczuli, że Śląsk też może być centrum. To dlatego
Spodek ma w sobie coś, czego nie ma żadna inna hala w
Polsce: emocjonalną pamięć zbiorową.
Dziś świat koncertowy wygląda inaczej niż w latach 80. czy 90. – wielkie trasy mają swoje wymagania, a rynek jest bardziej konkurencyjny. Owszem, Kraków ma Tauron Arenę, Warszawa – Narodowy. Ale Śląsk też nie stoi z boku. Arena Gliwice przyciąga największe produkcje, od popowych i roskowych gigantów po widowiska sportowe. Stadion Śląski rónież jest miejscem koncertów, które kiedyś wydawałyby się nieosiągalne. Zagrały już na nim takie sławy, jak np. The Rolling Stones, U2, AC/DC, Metallica, Genesis, Red Hot Chili Peppers, The Police, Guns N' Roses, Rammstein, The Weeknd, Imagine Dragons, Harry Styles.
Spodek nie jest więc samotną wyspą, tylko częścią silnego, różnorodnego ekosystemu hal i stadionów, który sprawia, że Śląsk wciąż liczy się na mapie wielkich wydarzeń. A mimo to – i może właśnie dlatego – wciąż ma w sobie coś, czego nie da się skopiować ani wybudować od nowa.
Spodek wciąż żyje: siatkówka, e sport, koncerty, festiwale. I wciąż jest miejscem, które ludzie fotografują, gdy tylko przechodzą obok. Bo to nie jest zwykła hala. To symbol.
Może dlatego, że każdy z nas ma w nim swoją historię. Może dlatego, że pod tą kopułą wydarzyło się wszystko: od Ziętka i Gierka, przez Claptona i Tinę Turner, po Metallicę i Rammstein. Może dlatego, że to miejsce, które łączy pokolenia.
A może po
prostu dlatego, że wszyscy kochają Spodek. I
nic nie wskazuje na to, by miało się to zmienić.
Może Cię zainteresować:
