Dom przedpogrzebowy na cmentarzu żydowskim w Pszczynie odzyskuje blask

Jeden z kolejnych niemych świadków historii miasta Pszczyny odzyskuje dawny blask. Warto się wybrać na cmentarz żydowski, by zobaczyć odnowiony dom przedpogrzebowy.

Zakończył się pierwszy etap renowacji domu przedpogrzebowego na cmentarzu żydowskim w Pszczynie, znajdującym się w głębi działki przy ul. Katowickiej.

W ramach prac przeprowadzono kompleksową renowację zabytkowego dachu.

Działanie to obejmowało:

  • wymianę dotychczasowego pokrycia dachowego,
  • wymianę belek konstrukcyjnych, ścian i stropu,
  • wykonanie deskowania,
  • montaż membrany dachowej oraz obróbek blacharskich,
  • pokrycie dachu łupkiem.

Całkowity koszt pierwszego etapu zadania wyniósł 319 881,64 zł. Na realizację zadania pozyskano środki z funduszu Śląskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Katowicach wysokości 120 000 zł, pozostałą kwotę sfinansowała Gmina Pszczyna.

Dom przedpogrzebowy wzniesiono w 1888 roku na cmentarzu żydowskim, który został założony w 1814 roku.

Jedna z najlepiej utrzymanych nekropolii żydowskich w Polsce

Jak czytamy na stronie Zabytek.pl (opracowanie Sławomira Pastuszki) "cmentarz żydowski w Pszczynie założony został na północ od centrum miasta, na przedmieściu nazywanym dawniej Skotnicą, w pobliżu dróg do Piasku i Jankowic, czyli obecnych ulic Katowickiej i Bieruńskiej. Wcześniej miejscowa społeczność wyznania mojżeszowego grzebała swoich zmarłych w Mikołowie, a przed 1683 rokiem – w Oświęcimiu".

Z tej strony dowiadujemy się też, że na cmentarzu spoczęło niewiele ponad 740 osób, z których blisko 350 stanowiły dzieci do 13. roku życia.

"Okres II wojny światowej cmentarz przetrwał praktycznie nienaruszony, choć podejmowano próby jego likwidacji lub zmiany jego przeznaczenia. Ucierpiał dopiero na początku 1945 roku podczas działań frontowych. Na jego terenie pozycje obronne utworzyło wojsko niemieckie, które przez około tydzień na przełomie stycznia i lutego prowadziło ostrzał ze stacjonującymi opodal żołnierzami armii radzieckiej. W efekcie tych działań niemal całkowicie zniszczono kwaterę dziecięcą, uszkodzono ściany domu przedpogrzebowego i liczne nagrobki we frontowej części" - można przeczytać na stronie Zabytek.pl

Warto wspomnieć, że na cmentarzu znajdują się groby zasłużonych mieszkańców, jak:

  • Hirschel Guttmann - pierwszy rabin gminy żydowskiej w Pszczynie,
  • Chilus Mendelssohn - rabin, działacz syjonistyczny, historyk,
  • Abraham Muhr - działacz społeczny, zasłużony na rzecz równouprawnienia Żydów
  • Samuel Skutsch - pierwszy żydowski przewodniczący Rady Miejskiej, prezes gminy żydowskiej w Pszczynie
  • Heinrich Schiller - współzałożyciel uzdrowiska w Goczałkowicach

Będąc w Pszczynie warto zajrzeć na obrzeża miasta, które kryją wiele interesujących miejsc i historii.

Uczeni z Katowic 1920 pix

Może Cię zainteresować:

Katowice, miasto żydowskich naukowców. Tylu wybitnych Żydów to nie przypadek

Autor: Piotr Fuglewicz

15/03/2025

Mikolow mokre archiwalne

Może Cię zainteresować:

Rodzina Czwiklitzer z Mokrego. Historia kilku pokoleń górnośląskich przedsiębiorczych Żydów

Autor: Redakcja

23/08/2024

Przebudowa kwartału Kwietniewskiego-Webera miała być symbolem 750-lecia Bytomia w 2004 r.

Może Cię zainteresować:

Bytom chciał nowe centrum na 750-lecie miasta. Miał być hotel, biura i apartamenty. Pozostał tylko szkielet przy ul. Kwietniewskiego

Autor: Daniel Lekszycki

30/05/2026

Subskrybuj ślązag.pl

google news icon
Reklama