Muzeum Powstań Śląskich w Świętochłowicach, jedyna placówka muzealna o takim charakterze w woj. śląskim, od dzisiaj, 20 maja 2026 r., ma nowego dyrektora. Pełniącą obowiązki dyrektora instytucji została Iwona Mohl.
Nowa pełniąca obowiązki dyrektora Muzeum Powstań Śląskich
Jak informuje Urząd Miasta Świętochłowice, zmiana na stanowisku szefa Muzeum Powstań Śląskich, zatwierdzona uchwałą Zarządu Województwa Śląskiego z 8 maja, to pokłosie umowy dotyczącej prowadzenia Muzeum jako wspólnej instytucji kultury, zawartej w lipcu 2020 roku z samorządem województwa śląskiego.
Zarząd Województwa Śląskiego wyraził zgodę na "powierzenie Pani Iwonie Mohl pełnienia obowiązków dyrektora Muzeum Powstań Śląskich na okres nie dłuższy niż rok".
"Powierzenie obowiązków nowej dyrektor otwiera kolejny etap rozwoju instytucji i wpisuje się w szersze działania na rzecz wzmacniania potencjału muzeów w naszym regionie. Wspólnie z Województwem stawiamy na współpracę, nowe możliwości i jeszcze lepsze wykorzystanie zasobów, aby skuteczniej opowiadać historię Powstań Śląskich oraz dziedzictwa Górnego Śląska" - napisał na swoim profilu na Facebooku Daniel Beger, prezydent Świętochłowic.
Dotychczasowy p.p. dyrektora Jan Planta zostaje w Muzeum, będzie pełnił inną kierowniczą funkcję. Przypomnijmy, że Muzeum Powstań Śląskich wcześniej zarządzali:
- Halina Bieda – zarządzała placówką jako dyrektor w latach 2014–2020.
- dr Andrzej Drogoń – został powołany na trzyletnią kadencję, obejmując stanowisko dyrektora w okresie od 1 listopada 2021 r. do 31 października 2024 r.
Kim jest Iwona Mohl?
Iwona Mohl to specjalistka znana w środowisku muzealnym na Śląsku. Jest doświadczoną historyczką sztuki oraz cenioną menedżerką kultury, od lat silnie związaną ze śląskim muzealnictwem.
Jest rodowitą bytomianką – to w tym mieście ukończyła IV Liceum Ogólnokształcące (tzw. „Sikorak”). Wykształcenie wyższe zdobyła na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie, gdzie ukończyła historię sztuki.
Bezpośrednio po studiach związała się z Muzeum Górnośląskim w Bytomiu, gdzie przeszła przez wszystkie szczeble awansu zawodowego. Zaczynała jako asystent, następnie pracowała jako starszy asystent, adiunkt i kustosz.
- W 2012 roku awansowała na stanowisko kierownika Działu Sztuki, a w grudniu 2013 roku objęła funkcję zastępcy dyrektora placówki.
- W lutym 2019 roku powierzono jej pełnienie obowiązków dyrektora, a w lutym 2020 roku, po wygranym konkursie, oficjalnie objęła stanowisko szefowej Muzeum Górnośląskiego.
- Jako pracownik naukowy angażowała się również w działalność wydawniczą muzeum, będąc m.in. współredaktorką naukową publikacji, np. „Wąż: zwierzęta przeklęte”.
Zarządzanie Muzeum Górnośląskim nie było jej jedynym doświadczeniem na szczeblu kierowniczym. W 2025 roku, po niesławnym odejściu Marii Czarneckiej, pełniła obowiązki (p.o.) dyrektora Muzeum Śląskiego w Katowicach, zanim w konkursie na to stanowisko wyłoniono Łukasza Galuska.
W październiku 2024 roku Iwona Mohl otrzymała Nagrodę Prezydenta Bytomia w dziedzinie kultury „Muza 2024” w kategorii zarządzanie kulturą i upowszechnianie kultury.
"Pani Dyrektor, witamy na pokładzie! Wierzę, że Pani obecność przełoży się na wiele wartościowych inicjatyw – zarówno dla mieszkańców, jak i wszystkich odwiedzających nasze muzeum" - napisał prezydent Świętochłowic
Muzeum Powstań Śląskich to jedna z najmłodszych placówek na Górnym Śląsku
Muzeum Powstań Śląskich w Świętochłowicach rozpoczęło działalność w październiku 2014 roku.
Wyróżnia się nowoczesnym, narracyjnym i multimedialnym charakterem, odchodząc od tradycyjnej formy wystawienniczej opartej na szklanych gablotach na rzecz interaktywnego centrum edukacyjnego. Do jego najbardziej unikalnych cech należą:
- Immersyjna scenografia przenosząca w czasie: Wystawa na czterech kondygnacjach została zaprojektowana tak, aby w pełni zanurzyć zwiedzających w realiach życia na początku XX wieku. Pomieszczenia zaaranżowano na wzór autentycznych miejsc – goście odwiedzają m.in. mieszkanie w śląskim familoku (służące za sztab powstańczy), bytomską ulicę przed Hotelem Lomnitz, salę szkolną z lokalem plebiscytowym, konspiracyjną drukarnię, a nawet Salę Lustrzaną w Wersalu czy Reichstag.
- Wirtualny przewodnik i wiodąca ścieżka filmowa: Osią ekspozycji jest podzielony na sześć aktów film, który opowiada o Powstaniach Śląskich "w pigułce" i jest wyświetlany w kolejnych salach. Zwiedzającym towarzyszy fikcyjny narrator, który płynnie przemieszcza się w czasie i przestrzeni (zmieniając stroje i role, od "niewidzialnego ducha" po uczestnika zdarzeń), aby w plastyczny sposób tłumaczyć zawiłości wielkiej polityki oraz losy walczących.
- Wysoki poziom interaktywności: Muzeum silnie angażuje gości do aktywnego poznawania historii. Zwiedzający mogą m.in. wziąć udział w symulowanym plebiscycie, wrzucając do urny oderwaną część biletu. Dzięki multimedialnym aplikacjom można wirtualnie "zbudować" samochód pancerny czy dobrać ekwipunek powstańca. Oferowane są też atrakcje manualne, takie jak możliwość przeglądania szuflad z eksponatami czy własnoręczne odciśnięcie pieczęci z nawoływaniem do głosowania i odznaki powstańczej.
- Wielkogabarytowe eksponaty i rekonstrukcje: Przestrzeń wystawiennicza obejmuje niecodzienne, duże obiekty. W sali "Świętochłowice A.D. 1919" stoi zabytkowy tramwaj, w którym zwiedzający odbywają filmową "podróż", a na antresoli, poświęconej walkom III powstania śląskiego, znajduje się wóz bojowy (samochód pancerny) oraz historyczna broń palna.
- Dostosowanie do zróżnicowanych odbiorców: Obiekt został przystosowany do zwiedzania przez grupy mieszane językowo. Dodatkowo placówka stworzyła specjalną ścieżkę edukacyjną dla dzieci, która poprzez 17 multimedialnych aplikacji pozwala najmłodszym poznawać realia dawnego śląskiego domu, ubiór czy codzienność w czasach zrywów powstańczych poprzez intelektualną zabawę.
Muzeum w jednym z najpiękniejszych budynków Świętochłowic
Budynek, w którym obecnie znajduje się Muzeum Powstań Śląskich, został wybudowany w 1907 roku według projektu architektów, kuzynów Emila i Georga Zillmannów (twórców m.in. projektów Nikiszowca i Giszowca), na potrzeby zarządu obszaru dworskiego księcia Donnersmarcka.
W kolejnych dziesięcioleciach obiekt pełnił liczne funkcje, służąc między innymi jako Urząd Gminy Świętochłowice w latach 1916–1939, a w okresie II wojny światowej jako siedziba niemieckiej policji. Po zakończeniu wojny w gmachu mieściła się komenda milicji, a od 1989 roku był on użytkowany przez miejską policję.
Niestety, w noc sylwestrową z 1999 na 2000 rok zabytek uległ niemal całkowitemu zniszczeniu w wyniku pożaru i przez kolejne kilkanaście lat niszczał, czekając na odnowienie. Wiosną 2013 roku rozpoczęto jego gruntowną rewitalizację, w trakcie której przywrócono mu pierwotny wygląd i zaadaptowano pomieszczenia na potrzeby otwartej w 2014 roku placówki muzealnej
Może Cię zainteresować:
