Na estakadzie w Chorzowie można przywrócić ruch, ale... należy ją wyburzyć – wnioski z uzupełniającej ekspertyzy jej stanu technicznego

Estakadę w Chorzowie całkowicie wyłączono z użytku 2 czerwca 2025 r. To była reakcja na wnioski z ekspertyzy Biura Projektowego TOKBUD, wykonanej na zlecenie Miejskiego Zarządu Ulic i Mostów w Chorzowie. Wskazano tam, że obiekt jest w bardzo złym stanie i może dojść do katastrofy. Zaznaczono jednak, że nikt nie jest w stanie przewidzieć kiedy to może nastąpić.

Chorzowska estakada jest w stanie przedawaryjnym

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, że ta ekspertyza jest niewystarczająca do podjęcia dalszych działań w sprawie estakady i w październiku 2025 r. zlecił przeprowadzenie kolejnej. Przygotowała ją Firma Inżynierska GF MOSTY Grzegorz Frej, a wnioski z niej wynikające przedstawiono we wtorek, 14 kwietnia 2026 r.

Z ekspertyzy uzupełniającej wynika, że estakada jest w stanie przedawaryjnym, a stan zagrożenia jest krytyczny. Wskazano m.in. na zły stan kabli sprężających, które sprężają beton zwiększając jego nośność.

- Wykonaliśmy tutaj 15 badań, z czego 12 to były badania inwazyjne. Odkryliśmy w tej estakadzie 28 kabli sprężających, a kilkanaście z nich było już zerwanych. W jednym z przypadków byłem zdumiony tym, co odkryliśmy – dostaliśmy się do trzech kabli, z których dwa były zabezpieczone zgodnie ze sztuką, a w trzecim zamiast metalowej osłonki, która powinna go chronić, była użyta szmata nasączona olejem – mówi Grzegorz Frej, autor ekspertyzy.

Zaznaczono także, że w warstwach przypowierzchniowych nastąpiła utrata właściwości ochronnych betonu, co ma istotne znaczenie dla trwałości zbrojenia i kabli sprężających. I choć stan betonu na estakadzie jest ogólnie dobry, lokalnie występują obszary o podwyższonym ryzyku aktywnej korozji.

Przy użyciu kamery endoskopowej eksperci zbadali również stan zamkniętych rur odciążających. W jednym rejonie stwierdzono aktywne zacieki wewnątrz i na zewnątrz rury. To sygnał, że lokalnie izolacja może być nieszczelna, co spowoduje dalsze osłabienie konstrukcji.

W ekspertyzie uzupełniającej odniesiono również do propozycji podparcia przęseł estakady w odległości 6 metrów od osi podpór. Uznano to rozwiązanie za nieskuteczne i wskazano, że w przypadku całkowitej awarii systemu sprężenia, podparcie nie zapewni bezpieczeństwa konstrukcji.

Estakadę należy rozebrać, ale… wcześniej można przywrócić ruch

Eksperci przeanalizowali również koszt cyklu życia estakady według metody LCC (Life Cycle Cost), czyli obliczania kosztu całkowitego w cyklu życia obiektu – od fazy przygotowania, budowy, przez użytkowanie i konserwację, aż do ewentualnej likwidacji lub rozbiórki. Wskazali, że utrzymywanie tak zdegradowanego obiektu jest bezzasadne i rozbiórka estakady powinna nastąpić w ciągi pięciu najbliższych lat.

- Zgodnie z tą ekspertyzą sugeruje nam się, że to jest czas, w którym miasto Chorzów ma mieć możliwość dopasowania się do tej nowej sytuacji – zbierania środków na wyburzenie i ewentualną odbudowę układu komunikacyjnego. To ma być ten bufor czasowy, żeby decydować co dalej – stwierdził prezydent Chorzowa, Szymon Michałek.

Jednak zanim estakada zostanie rozebrana, to – zgodnie z ekspertyzą – można tam przywrócić ruch w ograniczonym zakresie. Ruch samochodowy jest możliwy tylko po jednym pasie w obu kierunkach, przez środek jezdni i tylko dla pojazdów do 3,5 tony. Tramwaje mogłyby się poruszać tylko po jednym torze – nie mogą się tam znajdować dwa tramwaje jednocześnie. Można przywrócić ruch samochodów, tramwajów i pieszych pod estakadą, ale należy wyłączyć przestrzeń na parkingi ze względów przeciwpożarowych.

- Teoretycznie można by po tej estakadzie jechać samochodem o masie 15 ton. Natomiast z tego powodu, że mamy tutaj bardzo chorego pacjenta – estakada jest w stanie przedawaryjnym, to poziom bezpieczeństwa jest tu bardzo ograniczony. W związku z tym dopuszczamy ruch po jednym pasie dla samochodów o masie do 3,5 tony – stwierdził Grzegorz Frej, autor ekspertyzy.

Kiedy zapadnie decyzja w sprawie estakady?

Zgodnie z ekspertyzą ruch na estakadzie w ograniczonym zakresie może być dopuszczony po spełnieniu wielu warunków – trzeba przede wszystkim dokończyć prace naprawcze, które przerwano po zamknięciu obiektu czy udrożnić kanalizację. Decyzja w sprawie ewentualnego wznowienia ruchu może zapaść w maju 2026 r.

- Ze względu na duże ograniczenia ruchu, takie rozwiązanie chcemy najpierw skonsultować z Górnośląsko-Zagłębiowską Metropolią, która aktualnie prowadzi kompleksowe badania ruchu na terenie całej Metropolii. Dlatego, że mamy pewne obawy, iż dopuszczenie tego ruchu może spowodować dosyć istotne zatory, ale musimy to najpierw zbadać – poinformował prezydent Chorzowa, Szymon Michałek.

Jeżeli ruch na estakadzie zostanie wznowiony, to przez rok musi być ona stale i bardzo szczegółowo monitorowana. Monitoring powinien obejmować kontrolę geometrii ustroju nośnego, obserwację rozwoju uszkodzeń i bieżącą ocenę stanu technicznego. Wyniki powinny być opracowane w formie raportu, który będzie podstawą do podjęcia decyzji o ewentualnym dopuszczeniu estakady do użytku przez kolejny rok, przy zachowaniu ograniczeń.