W Katowicach od 5 do 7 grudnia 2026 r. odbędzie się 10. Śląski Festiwal Nauki
- Termin: 5–7 grudnia 2026 r.
- Miejsce: Międzynarodowe Centrum Kongresowe (MCK) w Katowicach.
- Wstęp i bilety: Udział w festiwalu jest całkowicie bezpłatny. Trzeba jednak pobrać bezpłatną indywidualną wejściówkę online, a na wybrane wykłady, warsztaty oraz dla grup zorganizowanych prowadzona jest wcześniejsza rejestracja.
- Darmowy transport: Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia zapewnia bezpłatny dojazd na festiwal środkami komunikacji publicznej (autobusami, tramwajami, trolejbusami i rowerami miejskimi). Na terenie imprezy pojawi się m.in. autobus elektryczny GZM oraz animatorzy promujący zrównoważoną mobilność.
- Wydarzenie specjalne:
- Światowy finał konkursu FameLab International (5 grudnia, godz. 18:00, Scena Główna)
Nauka fundamentem siły regionu
Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia od lat aktywnie wspiera to przedsięwzięcie, widząc w nim motor napędowy całego regionu.
- Chcemy być podmiotem, który aktywnie uczestniczy w tym, żeby ten region, metropolia, środowisko akademickie było najsilniejszym albo co najmniej jednym z najsilniejszych środowisk akademickich w Polsce i nie możemy sobie wyobrazić większych i lepszych partnerów niż naszych śląskich uczelni -mówi Leszek Pietraszek, przewodniczący zarządu Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii. - Rozwój metropolii to nie tylko gospodarka, to nie tylko infrastruktura, to przede wszystkim ludzie. Ci ludzie to studenci, to naukowcy, to badacze, bo tak naprawdę oni będą mieć wpływ na to, jak metropolia i region będą się rozwijały w kolejnych latach.
Znaczenie współpracy akademickiej dla stolicy województwa zaakcentowały władze Katowic.
- Kiedy formułujemy jakiekolwiek strategie rozwoju naszego regionu, naszego miasta, zawsze zaczynamy od uczelni - mówi Maciej Biskupski, wiceprezydent Katowic. - Jesteśmy przekonani i zgodni co do tego, że to uczelnie będą stanowiły o sile i przyszłości naszego regionu. I mam takie poczucie, że Śląski Festiwal Nauki jest pewnego rodzaju kwintesencją tej całej działalności, ponieważ to jest jeden z tych najważniejszych dni, gdzie nasi pracownicy naukowi, studenci wychodzą w miasto, proponują mieszkańcom bezpłatną możliwość kontaktu z badaczami, z naukowcami.
Rozmowa o świecie i spotkanie inteligencji
Główną ideę tegorocznej edycji nakreślił dyrektor generalny festiwalu, wskazując na konieczność przedefiniowania pojęcia inteligencji w obliczu rewolucji technologicznej i odkryć przyrodniczych.
- To, co uważam za wielką wartość festiwalu, to że stał się platformą, stał się społecznością bez precedensu (...) żebyśmy rozmawiali dzięki nauce, za pomocą nauki o tym, jak naprawić nasz świat, jak uczynić go lepszym, bardziej zrozumiałym, przyjaznym, mądrzejszym - mówi prof. Ryszard Koziołek, rektor Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach i dyrektor generalny ŚFN
Mówiąc o wyzwaniach związanych z AI, podkreślił: - Dzisiaj wiemy dobrze, że to spotkanie inteligencji ludzkiej z inteligencją maszynową daje nieprawdopodobne i fascynujące efekty. I to jest na pewno przyszła rola uniwersytetów i szkół: w jaki sposób ta współpraca tych dwóch systemów myślących ma dawać najlepsze efekty poznawcze. Rektor podsumował swoje wystąpienie słowami: - Wystarczy ciekawość, którą zabierzcie ze sobą, a cała reszta wydarzy się podczas tych trzech grudniowych dni.
Uczelnie w służbie zdrowia, technologii i sportu
Podczas briefingu rektorzy śląskich szkół wyższych zdradzili, jakie atrakcje ich uczelnie przygotowały dla odwiedzających.
Akademia Wychowania Fizycznego skupi się na inteligencji w sporcie, ochronie zdrowia oraz nowoczesnych technologiach minimalizujących ryzyko urazów.
- Będzie mowa o tym, że stosowane są pewne czujniki (...) znajdujące się w ochraniaczach zębów, które mierzą wszystkie parametry później z wykorzystaniem sztucznej inteligencji i możemy zdecydować, że na przykład dany pięściarz powinien pauzować odpowiednio długo, powinien być chroniony przed kolejnymi urazami po to, żeby w przyszłości nie rozwinęły się u niego powikłania neurologiczne - zaprasza prof. Andrzej Małecki, rektor Akademii Wychowania Fizycznego im. Jerzego Kukuczki w Katowicach
Zapowiedział także wyjątkowych gości i pokazy. - Pojawi się robot, który będzie robotem sparingowym, który można zaprogramować odpowiednio, żeby reagował tak jak najbliższy przeciwnik jakiegoś pięściarza.
Potwierdził też wizytę mistrza świata w boksie. - Pan Oleksandr Usyk potwierdził wczoraj, że 5 grudnia będzie tutaj u nas. Odbędzie się debata z jego udziałem.
Politechnika Śląska z kolei zaprezentuje ponad 60 aktywności i innowacje inżynieryjne.
- Sięgniemy oczywiście do sztucznej inteligencji, tej o której teraz tak wszyscy często słyszymy i której się troszkę boimy. Będziemy chcieli ją troszkę odczarować - zachęca prof. Marek Pawełczyk, rektor Politechniki Śląskiej. - Natomiast pokażemy również coś może mniej oczywistego (...) mówimy o inteligentnych materiałach, takich materiałach, które mają zakodowane pewne własności, które potrafią się w zależności od bodźców zewnętrznych zachowywać w taki a nie inny sposób, dając niesamowite szanse także dla rozwoju medycyny i nowoczesnej technologii
Wskazał również na projekty motoryzacyjne. - Będziemy mówić o nowoczesnych pojazdach projektowanych na Politechnice Śląskiej, takich które są naszpikowane elektroniką i w sposób absolutnie perfekcyjny potrafią wnioskować i wspomagać kierowcę oraz efektywność jazdy.
Śląski Uniwersytet Medyczny skupi się na równowadze między technologią a rolą człowieka w medycynie.
- Nie uciekniemy przed sztuczną inteligencją. Jak zrobić, żeby jednak ta prawdziwa inteligencja lekarza została na końcu, a nie żebyśmy zmienili lekarza na jakąś budkę, komputer czy inne zdalne łącze? - zastanawia się prof. Tomasz Szczepański, rektor Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach. - Wniesiemy swój wkład, żeby rozmawiać, jak w tym nowoczesnym świecie przy sztucznej inteligencji dbać o nasze zdrowie i chronić się przed chorobami.
Z kolei Uniwersytet Ekonomiczny przygotował niemal 40 wydarzeń, w tym warsztaty i stoiska pokazowe.
- Słowa inteligencja, inteligentna, inteligentny pojawiają się w opisach większości tych wydarzeń (...) - zachęca prof. Maciej Nowak, prorektor ds. nauki i rozwoju kadry akademickiej UE w Katowicach. -Jeśli miałbym wskazać tylko jedną rzecz, zapraszam na nasze stanowisko pokazowe, którego hasłem jest »Inteligentna sprzedaż. Czy algorytm zna cię lepiej niż ty sam?«. Odwiedzający będą mogli sprawdzić i poszerzyć swoją wiedzę m.in. przez uczestnictwo w grze marketingowe koło fortuny czy test smaku pozwalający na praktyczne zapoznanie się z efektami działań marketingowych
Światowy finał FameLab International po raz pierwszy w Polsce
Jednym z najważniejszych punktów programu tegorocznego festiwalu będzie prestiżowy międzynarodowy finał konkursu komunikacji naukowej.
- FameLabu się nie ogląda. FameLab się przeżywa - mówi prof. Agnieszka Turska-Kawa, prorektor ds. nauki Uniwersytetu Śląskiego. - FameLab się doświadcza i to, co państwo zobaczą na scenie, to niezwykłe połączenie wiedzy naukowej, kompetencji w prezentacji, pasji naukowej i chęci budowania mostów między nauką (...) a społeczeństwem. Dlatego jestem przekonana i mówię to bez żadnych wątpliwości: nie ma lepszej sceny niż scena główna Śląskiego Festiwalu Nauki Katowice”.
Partnerzy: edukacja przez pasję i praktykę
Podczas konferencji głos zabrali również przedstawiciele złotych partnerów festiwalu. Zwrócono także uwagę na obecność wieloletnich ambasadorów wydarzenia, m.in. Jarosława Juszkiewicza oraz dr. Tomasza Rożka.
- Dla mnie Śląski Festiwal Nauki jest festiwalem ciekawości, ciekawości, która jest zaspakajana nie tylko poprzez te okropne algorytmy, tylko poprzez prawdziwe doświadczanie wiedzy. To jest coś bardzo cennego (...) Mamy nasze naukowe miasteczko Taurona, które zaspokaja ciekawość w obszarze elektryczności. Produkujemy prąd, ale potrafimy o tym opowiadać również w taki sposób, który budzi ciekawość i rodzi pasję - mówi Olga Kostrzewska-Cichoń, rzeczniczka prasowa grupy Tauron
Izabela Jany, dyrektor I Oddziału PKO Banku Polskiego w Katowicach zaznaczyła, że takie inicjatywy, które tworzą uczelnie bezinteresownie dla dobra naszych przyszłych pokoleń są szczególnie cenne. Podczas Śląskiego Festiwalu Nauki będziemy mieli otwartą przestrzeń, która będzie kreatywnie próbowała zainteresować światem finansów najmłodszych, jak i młodzież. Mogą sobie państwo wyobrazić świat finansów, który nie jest zbiorem nudnych cyfr i liczb, tylko budzi zainteresowanie i sensację wśród młodzieży
