Zdjęcia przedwojennego Sosnowca. Kolorowe pozdrowienia z ambitnego miasta, prężącego muskuły zza Brynicy

Oto Sosnowiec przedwojenny. Było to miasto z wielkimi ambicjami, spoglądające na sąsiedni Śląsk nie tylko z zazdrością, ale i własną dumą, miasto którego nie chcieli opuszczać Szpilmanowie. Czy zdjęcia z lat 30. oddają klimat Sosnowca tej epoki? Z pewnością bardziej, gdy wzbogaciliśmy je o kolory.

Sosnowiec pomiędzy rokiem 1918 a 1939 leżał w granicach województwa kieleckiego. Na początku listopada 1918 roku miejscy robotnicy przystąpili do rozbrajania oddziałów niemieckich. Efektem działań było powstanie w dniach 11-12 listopada Rady Delegatów Robotniczych Okręgu Sosnowieckiego. Rada i jej siła zbrojna tzw. Czerwona Gwardia swoją siedzibę miała właśnie w Sosnowcu. Po ponad roku - 21 lipca 1919 roku doszło do likwidacji rad delegatów a członków organizacji komunistycznych umieszczono w więzieniu.

W październiku 1923 roku wybuchł strajk powszechny. W trakcie trwania kadencji socjalistycznego Zarządu Miejskiego pomiędzy rokiem 1925 a 1929 została wybudowana w mieście sieć kanalizacyjna i wodociągowa - m.in. na Czarnej Przemszy. Na zlecenie firmy Ulen and Company, w 1929 roku pracowało ok. 300 polskich robotników przy jej budowie.

Zaawansowany przebieg inwestycji w mieście

Lata 30. charakteryzowały się nie tylko wieloma wydarzeniami kulturalno-sportowymi, ale przede wszystkim przeprowadzonymi inwestycjami - na celowniku była wówczas budowa linii tramwajowych. W 1925 roku podpisano umowę ze spółką: Śląsko-Dąbrowskie Kolejowe Towarzystwo Eksploatacyjne, którego siedziba mieściła się w Katowicach. Dokument dotyczył eksploatacji linii tramwajowych w polskiej części Górnego Śląska i Zagłębia Dąbrowskiego. Pierwsze propozycje budowy na terenie Zagłębia pojawiły się 20 października 1912. Wówczas grupa łódzkich przemysłowców zwróciła się do władz miejskich w Sosnowcu z propozycją powstania dwóch linii: Piaski – Milowice – Pogoń – Środula oraz Zagórze – Środula – Dębowa Góra – Modrzejów. Decyzję o budowie linii przez przemysłowców podjęto 29 maja 1914 roku, jednak jej realizację przerwał wybuch I wojny światowej.

Pierwsze prace budowlane na linii Sosnowiec – Będzin – Dąbrowa Górnicza rozpoczęto dopiero w 1926 roku. Pierwszy fragment linii Sosnowiec – Będzin, oddano do użytku 18 stycznia 1928. W późniejszych latach na terenie miasta oddano następujące odcinki do użytku:

  • 11 lutego 1928 roku – linia Będzin – Dąbrowa kościół,
  • 14 lipca 1928 roku – linia Sosnowiec – Szopienice,
  • 1931 rok – wiadukt pod linią kolejową w pobliżu stacji Sosnowiec Główny, która połączyła obydwie sieci tramwajowe,
  • 1 maja 1934 roku – linia Milowice – Sosnowiec,
  • 22 grudnia 1935 roku – linia Sosnowiec – Konstantynów.

Przedwojenny Sosnowiec rozwijał się z wielkimi ambicjami, spoglądając rzecz jasna na to, co w tym samym czasie działo się w polskich od 1922 roku Katowicach. Tę rywalizację widać choćby porównując dwa najbardziej imponujące gmachy administracyjne po obu stronach Brynicy. W 1934 tzw. "nowy ratusz" w Sosnowcu (dzisiejszy urząd miasta) wzniesiono w odpowiedzi na budowę Sejmu Śląskiego. Sosnowiec kusił też Ślązaków dobrą rozrywką, o czym pasjami opowiadał kiedyś śp. prof. Zygmunt Woźniczka - w mieście rozwijała się kultura, działały knajpy, kina i teatry. Ciekawy cytat-motto z konkursu na ratusz: „Nie dawnością i historecznemi tradycjami ale pracą – tem prawdziwem dostojeństwem człowieka i obywatela szczycić się może gród Sosnowiec”.

Fragmenty tego świata możecie obejrzeć na archiwalnych zdjęciach z lat 30. W kolorze.

Urząd Miejski w Sosnowcu

Może Cię zainteresować:

Urząd Miejski w Sosnowcu, czyli perła moderny nad Przemszą

Autor: Tomasz Borówka

27/08/2022

Subskrybuj ślązag.pl

google news icon

czytaj więcej:

Katowice, archiwalne zdjęcia z teki Juranda Jareckiego

Katowice w latach 60. i 70. w obiektywie Juranda Jareckiego

Rynek w Chorzowie bez estakady

Chorzowski rynek bez estakady. Było pięknie

EC Szombierki

Gdzie nie będzie Industriady? Zaniedbane zabytki przemysłowe

Park Kościuszki - Katowice

Süd Park, Katowice. Wytworne miejsce do spacerów

Dom Weichmanna

Rafał Drobczyk: Dom tekstylny to wizjonerski projekt

Zajączka Kilińskiego Katowice 1

Enklawa jak z baśni Andersena w samym centrum Katowic

Park Śląski Kanał Regatowy i Duży Staw

Kanał Regatowy w Parku Śląskim na starych zdjęciach